2 Hafta Yazı Karakterinin Kimliği (TİPOGRAFİ 2.Dönem Test Soruları)

 Sorularla Öğrenelim Tipografi II 2. YAZI KARAKTERLERİNİN KİMLİĞİ Soru 1: Aşağıdaki yazı karakterlerinden hangisi 20. Yüzyıl tasarımıdır? (Çoktan Seçmeli) Caslon’ Garamond’ Baskerville’ Bodoni’ ✔ Helvetica’ Soru 2: Aşağıdaki hangi yazı karakteri tasarım temeline dayalı bir ada sahip değildir? (Çoktan Seçmeli) Times Roman’ News Gothic’ Futura’ ✔ Berkeley’ Avant Garde’ Soru 3: “Yazı karakteri takımı (font) bir harf biçiminin bir ölçüdeki bütün abecesidir.” cümlesindeki “ölçü” neyi ifade eder? (Çoktan Seçmeli) Karakter sayısını Karakter genişliğini ✔ Karakter puntosunu Karakter çeşidini Hiç biri Soru 4: Aşağıdaki seçeneklerde sunulan ve günümüzdeki bilgisayar ortamlarında kullanılmak üzere geliştirilmiş olan en son font biçimlemesi hangisidir? (Çoktan Seçmeli) TrueType ✔ OpenType Type 1 Type 3 Multiple Master Soru 5: Genel geçer fontlarda bulunmayan özel karakterlerin bulunduğu fontlar genellikle ne olarak adlandırılır? (Çoktan Seçmeli) ✔ Pi fontu Beta fontu Optik font Alfa fontu Delta fontu Soru 6: Bir yazı karakterinin en temel biçemi hangisidir? (Çoktan Seçmeli) Dik, düz Kalın Eğik Kalın eğik ✔ Hepsi Soru 7: Bir harf biçiminin (yazı karakterinin) tüm ölçü ve biçemlerinin bir araya getirilmesiyle oluşturulan hurufat grubuna ne denir? (Çoktan Seçmeli) Yazı klasörü Yazı tarzı Font dosyası ✔ Yazı ailesi Özel yazı Soru 8: Adrian Frutiger tarafından bir yazı ailesi olarak matematiksel temelde düzenlenmiş ilk yazı karakteri tasarımı hangisidir? (Çoktan Seçmeli) Futura’ Universal’ ✔ Univers’ Helvetica’ Avant Garde’ Soru 9: Metal harfin en temel ölçüsü hangisidir? (Çoktan Seçmeli) Santim ✔ Punto Derece Kilo Hiç biri Soru 10: Bir dizgi işleminde satır uzunluğunu ölçmek için kullanılan en temel ölçü hangisidir? (Çoktan Seçmeli) ✔ Pika Punto Birim Santim Feet Harf Biçimi (Yazı Karakteri) Harf biçimi (typeface) kavramından daha çok günlük dilde “yazı karakteri” olarak kullanılan bu kavram, abecenin özel bir tasarımını belirtir. Günümüzde binlercesi bulunan yazı karakterinin birbirleriyle farkı genellikle o kadar azdır ki bu fark ancak basılı bir sayfada dizginin ürettiği toplam etkide görülebilir. Bu farklılıklar o yazı karakterinin hem geometrik altyapısında hem de yapısal özelliklerinin birinde ya da tümünde olabilir. Üstelik özel bir harf biçimi tasarımı üreticiden üreticiye de değişebilir. Çünkü harf biçimi tasarımı ve üretimi yapan bazı üretici firmalar tasarımın sözleşme haklarını satın alarak sanat çalışmasının aslını kullanırlar. Ancak bu harf biçimi tasarımını tecimsel amaçla çoğaltmak isteyen kimi üreticiler ise geçmişte asıl harf biçimi tasarımı üzerinde ilk bakışta algılanamayacak kadar küçük değişiklikler yaparlar ve farklı bir adla asıl harf biçimi tasarımının sonradan olma (bastard)sürümlerini pazara sunarlardı. Bundan dolayı da bir dizgedeki 10 punto ‘Times’ ya da ‘Helvetica’ diğer sürümündeki 10 puntoluk ‘Times’ ya da ‘Helvetica’dan, yalnız tasarımındaki değişikliklerle değil, hem de küçük harf boyu yüksekliğinde ya da her bir pikadaki karakter sayısında bir parça fark içerebilmekteydi. Öte yanda adı da –örneğin– ‘Helvetica’ için ‘Claro,’ ‘Europa Grotesk,’ ‘Geneva,’ ‘Helios,’ ‘Triumvireate,’ ‘Vega’ ya da ‘Arial’ gibi farklı belirlenmiş olabilmekteydi. Sonuçta bu farklılık ve genelgeçerlik yoksunluğu dizgi gereksiniminde bir sorun yaratmaktaydı. Özellikle erken yıllarında kişisel bilgisayarda kullanılan fontların nasıl elde edildiği ve hangi üreticinin sürümü olduğu genel olarak bilinemeyebilirdi. Bu nedenle, bilgisayarda seçilen ve kullanılan fontun bir sayfada dizildiğinde nasıl görüneceğini gösteren örnek dizgi çıktısı edinmek bu gibi sorunlara bir çözüm getirebilmiştir. Yazı Karakteri Takımı (Font) Yazı karakteri takımı (font), bir harf biçiminin (yazı karakterinin) bir ölçüdeki (belli bir puntosundaki) bütün abecesidir. Terim hurufat dökümhanesideki (type foundry) found’dan gelir; aynı dizide, ölçüde ve hizada, sayıları ve noktalama imlerini de içeren, bütün parçalarıyla öznel harflerin genelgeçer bir toplamasıdır. Bir font içindeki karakter (o abecedeki her bir öge) sayısı, onun noktalama imlerindeki çeşidinin, özel ayırt edici imlerinin, vurgularının vb. sayısına bağlıdır. Bir fontun benzer örneği bir daktilo tuşlama düzeneği (klavyesi) dir Open Type’lardan önce bilgisayar ortamında bir font için genelgeçer karakter sayısı 8 bit’e göre 256’ydı. Bu, o dönemin bilgisayar işlemcilerinin özellikleri temelinde, kuramsal olarak bir klavyenin tuşlama seçenekleriyle ulaşılabilecek bir sayı olmalıydı. Ancak fontların karakter çeşitleri ve sayıları font tasarımına ve üretimine göre değişmekteydi. Benimsenmiş fontlar genellikle bir bütün abecenin büyük harf ve küçük harf karakterlerine, sayılara ve genel noktalama imlerine mutlaka sahiptir. Diğerleri küçük başlıklara, çizgilere, bağlantılara ve yabancı aksan imlerine de sahip olabilir